|
ÇED Nedir?
11 Ağustos 1983 tarih ve 18132 sayılı Resmi Gazetede
yayınlanarak yürürlüğe giren Çevre Kanunu'nun 10 uncu
maddesi gereğince;
Gerçekleştirmeyi planladıkları faaliyetleri sonucu çevre
sorunlarına yol açabilecek kurum, kuruluş ve işletmeler
bir Çevresel Etki Değerlendirme Raporu hazırlarlar. Bu
raporda çevreye yapılabilecek tüm etkiler göz önünde
bulundurularak, çevre kirlenmesine neden olabilecek atık
ve artıkların ne şekilde zararsız hale getirilebileceği
ve bu hususta alınacak önlemler belirtilir. Çevresel
Etki Değerlendirme Raporu’nun, hangi tip projelerde
isteneceği, ihtiva edeceği hususlar ve hangi makamca
onaylanacağına dair esaslar yönetmelikle belirlenir.
 Çevresel
Etki Değerlendirmesi (ÇED), belirli bir proje veya
gelişmenin, çevre üzerindeki önemli etkilerinin
belirlendiği bir süreçtir. Bu süreç, kendi başına bir
karar verme süreci değildir; karar verme süreci ile
birlikte gelişen ve onu destekleyen bir süreçtir. Yeni
proje ve gelişmelerin çevreye olabilecek sürekli veya
geçici potansiyel etkilerinin sosyal sonuçlarını ve
alternatif çözümlerini de içine alacak şekilde analizi
ve değerlendirilmesidir.
ÇED’in temel görevi, projelerle ve gelişmelerle ilgili
karar vericilerin daha bütünsel, yani karara etkiyecek
birden fazla faktörü göz önüne alır bir şekilde daha
sağlıklı karar vermelerini sağlamak için, onlara
projelerden kaynaklanabilecek çevresel etkileri net bir
şekilde göstermektir.
ÇED, projelerle ilgili bütün ilgili tarafların bir araya
geldiği ve görüş, kaygı ve önerilerini ortaya
koyabildikleri demokratik ve şeffaf bir süreçtir. İlgili
taraflar bu süreç içerisinde ortaya
koydukları teknik bilgi ve görüşlerle projenin en
optimal şekilde gelişimine katkı sağlarlar.
ÇED’in amacı, öngörülen bir gelişmenin yol açabileceği
olumsuz çevre ve sağlık etkilerinin önceden tespit
edilip gerekli önlemlerin alınmasını sağlamaktır. Böyle
bir değerlendirme, bir faaliyetin fiziksel, biyolojik,
ekolojik ve sosyo-ekonomik etkilerinin kapsam ve
şiddetlerinin uzman kişilerce, bilimsel yöntemler
kullanılarak belirlenmesi ve olumsuz etkilerin
giderilmesi için gerekli önlemlerin ortaya konması gibi
çeşitli bileşenlerden oluşur.
Kimler ÇED Raporu Hazırlamalıdır?
16
Aralık 2003 ve 25318 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
yeni ÇED Yönetmeliği Ek1 ve Ek2 listesinde yer alan
faaliyetleri gerçekleştirecek gerçek ve tüzel kişiler bu
yönetmelik kapsamında ek1 listesinde yer alıyorlarsa ÇED
Raporu, Ek2 listesinde yer alıyorlarsa Seçme eleme
Kriterlerine göre proje tanıtım dosyası hazırlamakla
yükümlüdürler.
|
